image57

Sokole Góry
Jaskinia Studnisko
Prawdopodobnie nazwa nadana przez miejscową ludność pozwala sądzić, że na wzgórzach tych były kiedyś gniazda sokołów. Jeszcze nie tak dawno można było tu spotkać rzadkie w Polsce puchacze. Nazwa skały Puchacz stanowiącej wschodni kraniec Sokolich Gór może być tego przykładem.

Krajobraz Sokolich Gór składa się z dziesięciu kopulastych wzniesień i skalistych masywów, rodzaj gniazda górskiego, złożonego z Sokolicy – Nowej Setki, Kamienna Góra, Pustelnica, Puchacz, Knieja, Donica, Karzełek, Jodłowa Góra.
image1037

 

Każdy miłośnik spokoju spędzi tu czas w naturalnym lesie bukowym wchodzącym w skład rezerwatu, drzewa modrzewia polskiego osiągają wiek 150 lat. . Chronione lasy, których rośnie buczyna sudecka i storczykowa. Przewaga grabu i dębu, domieszka lipy drobno i szerokolistnej, klonu, jawora i świerka. Rosną tutaj storczyki, gniennik leśny, żłobik koralowy, lilia złotogłów, rośnie też chroniony krzew – kłokoczka południowa. Spotkać tutaj można wiewiórkę, kunę leśną, sarnę, dzika, lisa, dzięcioły, jastrzębie gołębiarze, makolągwy, myszołowy, padalec, gniewosz plamisty. Osiem gatunków nietoperzy m.in.: nocek Natterera i nocek orzęsiony. Wykorzystują jaskinie do hibernacji / snu zimowego/.

W Jaskini Studnisko znajduje się również kolonia rozrodcza /letnia/ nocków dużych, choć długość ciała sięga 7 – 8 cm, to rozpiętość skrzydeł wynosić może od 35 do 45 cm a masa ciała wynosi od 25 do 45 g. Mają uszy owalne i dosyć szerokie. Ciało ma ubarwienie dość zróżnicowane u różnych osobników.
image1038

 

 

Grzbiet ciała ma barwę od szarobrunatnej /u osobników młodocianych/ do brązowej /u dorosłych/, spód ciała jest biały. Skrzydła mają barwę ciemnobrązową. Jest to jedna z dwóch w Polsce kolonii rozrodczych nietoperzy zlokalizowanych pod ziemią – na północ od Alp i Karpat. Hibernuje tu w 8 jaskiniach 14 gatunków nietoperzy, największe kolonie /maksymalna liczebność/ jaskinia Studnisko /478 osobników/, Korzystają one z utrzymującej się tam przez cały rok temperatury +3°C.
image1039

 

 

 

 

 

W rezerwacie znajdują się nielicznie występujące w kraju ptaki lelki kozodoje. Zamieszkuje tu też troglobit – unikatowy chrząszcz występujący tylko w dwóch jaskiniach Pod Sokolą Górą, w Jaskini Pochyłej i Studnickiej
image58

Rezerwat stanowią wzgórza wapienne z bogatymi formami krasowymi na powierzchni i podziemne – jaskinie: Olsztyńska i Wszystkich Świętych, Komarowa, Maurycego, Pod Sokolą Górą, Studnisko i inne.
Mnie interesowała jaskinia Studnisko, znajduje się w pobliżu Jaskini Pochyłej. Jej głębokość /-75,5 m/ powoduje, że obecnie jest to najgłębsza znana na terenie Wyżyny Krakowskiej jaskinia. Pod względem długości korytarzy /296 m/ jest na tym terenie jedenasta. Charakteryzują ją piaszczyste nacieki o średnicy kilku centymetrów – to zjawisko jedyne w swoim rodzaju na całej Jurze.
image1040
Dla miłośników wspinaczki i jaskiniowców wyjście pionowe do jaskini nie powinno nastręczać większych kłopotów, można się w niej, bowiem spotkać z drogami o trudnościach III – IV /wg przyjętej skali trudności dróg wspinaczkowych/. Największe problemy mogą sprawić wyjścia z jaskiń Studnisko i Studnia Szpatowców – ich skala trudności wynosi VI.2 i VI.2+, a wiec są one dla przeciętnych osób nie do pokonania. Przeznaczone jest dla osób, które posiadają odpowiednie przeszkolenie w zakresie technik alpinistycznych i jaskiniowych i wymagają wyposażenia w odpowiedni sprzęt. Oczywiście odzież ochronna, bo znowu wyciapałem się jak dzieciak. Zdarzały się tutaj wypadki śmiertelne i było ich zbyt wiele.
Wjazd poprzez pionowy otwór, potem krotki kominek o średnicy 1,5-2m prowadzi w stronę Komory Wejściowej. Wyjazd z kominka i widok dna to duże wrażenie. Jest to jedna z największych krasowych komór na terenie Wyżyny. Posiada wymiary 37 x 21 m a wysokość wynosi około 34 metrów. W miejscu zakończenia zjazdu dno jest pochyłe, pokryte polewą naciekową. Zjeżdżając na dół słychać pisk gacków
image1041

Z komory Wejściowej prowadzą dalej przejścia przez sale: Pochyła, Nacieków Kalcytowych, Nacieków Piaszczystych i Zawaliskowa. Największa z nich jest Sala Zawaliskowa, na której dnie zalegają wielkie bloki wapienne, ginące od strony zachodniej pod piaszczystymi stożkami napływowymi. Z poziomu – 41 m biegnie w dół stromy korytarz, opadający do głębokości – 75,5 m. Jest to największa głębokość, jaką można osiągnąć w Jaskiniach Wyżyny Krakowsko-Wieluńskiej. Z miejsc, w których szata naciekowa uległa zniszczeniu można wnioskować, że działalność szpaciarzy w tej jaskini ograniczyła się tylko do penetracji pierwszej komory. Występują tu niezwykle rzadko spotykane kuliste nacieki piaszczyste, pokrywające ściany i strop Sali Nacieków Piaszczystych. Nacieki piaszczyste w tej jaskini to pierwsze poznane formy tego typu. Kolorystyka wewnątrz nadaje ciepły klimat tego wnętrza.
image59

Od dawna znana miejscowej ludności i pierwsze znane wejście miało miejsce w 1845 roku. Eksploatowana tu w dużych ilościach przez miejscowych szpatowców. W Komorze Wejściowej zachowały się płytkie wyrobiska z fragmentami obudowy Jaskinia jest na pewno dobrym miejscem do ćwiczeń grotołazów, ale też potrafi uatrakcyjnić czas i dostarczyć dużo wrażeń zajmującym się wspinaczką skalną.
image60

Przy wyjściu do kominka tracę czołówkę. Spada światełko na dół i zostaję o drugiej w nocy w czarnym otworze. Widok z góry na zapalone na dole światełka świeczek to wspaniałe wrażenie. Wyjście na linie z jaskini w obecności latających gacków to przeżycie, które długo pozostaje w pamięci.
Nocleg na deskach w sąsiedztwie stajni kopiących w nocy koni kończy dzień pełen wrażeń.
image1036